యూపీఐ లావాదేవీలపై కస్టమర్లకు నో ఛార్జ్.. అక్టోబర్ 15 నుంచి కొత్త నిబంధనలు
న్యూఢిల్లీ: డిజిటల్ చెల్లింపుల ప్లాట్‌ఫామ్ యూపీఐ (UPI) వినియోగదారులకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఊరటనిచ్చే ప్రకటన చేసింది. వ్యాపార లావాదేవీలపై విధించే ఎండీఆర్ (మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్) ఛార్జీల భారాన్ని ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ కస్టమర్లపై మోపబోమని కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ స్పష్టం చేశారు. రూ.2,000 కు మించిన కొన్ని నిర్దిష్ట యూపీఐ వ్యాపార లావాదేవీలకు మాత్రమే ఎండీఆర్ వర్తిస్తుందని, ఆ రుసుము కేవలం చెల్లింపు వ్యవస్థలోని వ్యాపారులు, సంబంధిత బ్యాంకుల మధ్యే సర్దుబాటు అవుతుందని ఆమె క్లారిటీ ఇచ్చారు. అక్టోబర్ 15 నుంచి ఈ కొత్త ఎండీఆర్ నిబంధనలు అమల్లోకి రానున్న నేపథ్యంలో, సామాన్య వినియోగదారుల్లో తలెత్తిన ఆందోళనలను తొలగిస్తూ కేంద్రం ఈ మేరకు వివరణ ఇచ్చింది.
కేంద్రం ప్రకటించిన కొత్త ఫ్రేమ్‌వర్క్ ప్రకారం, రూ.2,000 కు మించిన పర్సన్-టు-మర్చంట్ (P2M) యూపీఐ చెల్లింపులపై 0.4 శాతం ఎండీఆర్ వసూలు చేయనున్నారు. అయితే, ఈ ఛార్జీల ప్రభావం సాధారణ వినియోగదారుల రోజువారీ చెల్లింపులపై ఏమాత్రం ఉండదు. స్నేహితులు, బంధువులకు పంపే పర్సన్-టు-పర్సన్ (P2P) లావాదేవీలు ఎప్పటిలాగే పూర్తిగా ఉచితంగా కొనసాగుతాయి. అలాగే చిన్న వ్యాపారులకు వర్తించే జీరో-ఎండీఆర్ నిబంధనలు కూడా యథాతథంగా కొనసాగనున్నాయి. తాజా నిబంధనలతో దాదాపు 96 శాతం మర్చంట్ లావాదేవీలపై ఎలాంటి ఎండీఆర్ ప్రభావం ఉండదని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. ఒకవేళ వినియోగదారుడు క్యూఆర్ కోడ్ స్కాన్ చేసి రూ.5,000 చెల్లించినా, ఎండీఆర్ పేరుతో కస్టమర్ నుంచి అదనంగా ఒక్క రూపాయి కూడా వసూలు చేయడానికి బ్యాంకులు, పేమెంట్ యాప్‌లకు ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ అనుమతి లేదు.
అసలు ఎండీఆర్ అంటే డిజిటల్ చెల్లింపులను ప్రాసెస్ చేసినందుకు ఆ వ్యవస్థలోని భాగస్వామ్య సంస్థల మధ్య వర్తించే రుసుము మాత్రమేనని, ఇది ప్రభుత్వం విధించే పన్ను లేదా సెస్ కాదని ఆర్థిక శాఖ స్పష్టం చేసింది. దీని ద్వారా వచ్చే మొత్తాన్ని ప్రభుత్వం ఖజానాలో జమ చేసుకోదు. ఈ డబ్బును యూపీఐ మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణ, విస్తరణ కోసం బ్యాంకులు, పేమెంట్ యాప్ సంస్థలు పంచుకుంటాయి. కస్టమర్లకు ఈ ఛార్జీలతో ఎటువంటి సంబంధం ఉండదు కాబట్టి, దుకాణాల్లో వస్తువులు కొనుగోలు చేసినప్పుడు వ్యాపారులు ఏదైనా అదనపు రుసుము డిమాండ్ చేస్తే.. వెంటనే సంబంధిత బ్యాంకుకు లేదా పేమెంట్ యాప్ సంస్థకు ఫిర్యాదు చేయాలని అధికారులు సూచిస్తున్నారు.
కేంద్రం ప్రకటించిన కొత్త ఫ్రేమ్‌వర్క్ ప్రకారం, రూ.2,000 కు మించిన పర్సన్-టు-మర్చంట్ (P2M) యూపీఐ చెల్లింపులపై 0.4 శాతం ఎండీఆర్ వసూలు చేయనున్నారు. అయితే, ఈ ఛార్జీల ప్రభావం సాధారణ వినియోగదారుల రోజువారీ చెల్లింపులపై ఏమాత్రం ఉండదు. స్నేహితులు, బంధువులకు పంపే పర్సన్-టు-పర్సన్ (P2P) లావాదేవీలు ఎప్పటిలాగే పూర్తిగా ఉచితంగా కొనసాగుతాయి. అలాగే చిన్న వ్యాపారులకు వర్తించే జీరో-ఎండీఆర్ నిబంధనలు కూడా యథాతథంగా కొనసాగనున్నాయి. తాజా నిబంధనలతో దాదాపు 96 శాతం మర్చంట్ లావాదేవీలపై ఎలాంటి ఎండీఆర్ ప్రభావం ఉండదని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. ఒకవేళ వినియోగదారుడు క్యూఆర్ కోడ్ స్కాన్ చేసి రూ.5,000 చెల్లించినా, ఎండీఆర్ పేరుతో కస్టమర్ నుంచి అదనంగా ఒక్క రూపాయి కూడా వసూలు చేయడానికి బ్యాంకులు, పేమెంట్ యాప్‌లకు ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ అనుమతి లేదు.
అసలు ఎండీఆర్ అంటే డిజిటల్ చెల్లింపులను ప్రాసెస్ చేసినందుకు ఆ వ్యవస్థలోని భాగస్వామ్య సంస్థల మధ్య వర్తించే రుసుము మాత్రమేనని, ఇది ప్రభుత్వం విధించే పన్ను లేదా సెస్ కాదని ఆర్థిక శాఖ స్పష్టం చేసింది. దీని ద్వారా వచ్చే మొత్తాన్ని ప్రభుత్వం ఖజానాలో జమ చేసుకోదు. ఈ డబ్బును యూపీఐ మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణ, విస్తరణ కోసం బ్యాంకులు, పేమెంట్ యాప్ సంస్థలు పంచుకుంటాయి. కస్టమర్లకు ఈ ఛార్జీలతో ఎటువంటి సంబంధం ఉండదు కాబట్టి, దుకాణాల్లో వస్తువులు కొనుగోలు చేసినప్పుడు వ్యాపారులు ఏదైనా అదనపు రుసుము డిమాండ్ చేస్తే.. వెంటనే సంబంధిత బ్యాంకుకు లేదా పేమెంట్ యాప్ సంస్థకు ఫిర్యాదు చేయాలని అధికారులు సూచిస్తున్నారు.